Szczodraki, czyli pyszne tradycje z okazji Trzech Króli

Trzech Króli to święto obchodzone w wielu krajach i każdy z nich ma swoje własne tradycje związane z tym dniem. We Francji piecze się migdałowe ciasto galette des rois. W Hiszpanii drożdżowe ciasto w kształcie pierścienia roscón de reyes. W Polsce tego dnia również królują specjalne potrawy. Opowiedział nam o nich szef kuchni z warszawskiej restauracji Nova Wola, Paweł Suchenek. Poznaj nasze rodzime tradycje kulinarne związane z datą 6 stycznia. 

Tradycje związane ze świętem Trzech Króli są bardzo popularne na całym świecie. W Polsce i w wielu innych krajach organizowane są parady i orszaki ulicami miast, podczas których odbywają się modlitwy, koncerty czy śpiewy. W Polsce, jak i w wielu innych krajach, święto Trzech Króli ma również swoje kulinarne oblicze. Francuzi przygotowują ciasto migdałowe, galette des rois, w którym ukrywają figurkę-niespodziankę, a Hiszpanie tworzą pierścienie z ciasta drożdżowego, roscón de reyes, także z ukrytym w środku podarunkiem. Ten kto w swoim kawałku odnajdzie figurkę zostaje świątecznym królem i w tym dniu nosi papierową koronę. W Polsce też istnieją własne tradycje związane z tym dniem.

Fot. mat. nadesłane

Kadzidło, mirra i złoto – przyjmij te biblijne dary w składzie kosmetyków

Kadzidło, mirra i złoto – przyjmij te biblijne dary w składzie kosmetyków

Święto Trzech Króli kojarzy się w naszej kulturze ze złotem, kadzidłem  i mirrą - darami ofiarowanymi przez Trzech Króli Jezusowi. Były to podarki w owym czasie nie tylko drogocenne i symboliczne. Posiadały również szerokie zastosowanie w medycynie i pielęgnacji. Także dzisiaj możemy korzystać z dobrodziejstw darów złożonych w betlejemskiej stajence przez biblijnych władców. Są one bowiem częstym składnikiem różnorodnych kosmetyków. Przygotowaliśmy dla Was kosmetyczny przegląd najciekawszych na rynku kosmetyków z mirrą, kadzidłem i złotem.

Szczodraki – przepis na polski przysmak

Polskie tradycje związane z dniem Trzech Króli są nieco zapomniane, ale zdecydowanie jest to dobry czas na to, aby je odkurzyć. Święto na początku ubiegłego wieku oficjalnie kończyło okres Bożego Narodzenia oraz 12 dniowy okres Godów. Specjalnie na tę okazję przygotowywano wypieki, a 6 stycznia wręczano sobie podarki, które miały symbolizować dary złożone przez trzech króli nowonarodzonemu Jezusowi. Kolędników, gości, dzieci częstowano szczodrakami: wypiekami z ciasta drożdżowego lub kruchego, uformowanych w kształt bułeczek, rogalików czy pierożków z farszem serowym, cebulą, kaszą manną, czymś na słodko, nadziewano je także mięsem. Częstym nadzieniem było także to z duszonej kapusty, przepis podaję poniżej. Nadzienia były różne – legenda głosi, że zależało ono od tego czy rok był dobry, czy nie, ale każdy region miał swoje wariacje na temat szczodraków. Jednak zawsze symbolizowały one szczodrość i wróżyły szczęście, dobrobyt, zdrowie. Inspirując się światowymi zwyczajami do jednego Szczodraka wkładało się niespodziankę, głównie migdał. Ten kto na niego trafił zostawał królem lub królową dnia.

Składniki na ciasto:

  • 1 kg mąki,
  • 2 szklanki mleka,
  • 2 łyżki cukru,
  • 1 łyżeczka soli,
  • 10 dag drożdży,
  • 2 łyżki śmietany,
  • 250 g masła,
  • Kminek, mak, sezam.

Składniki na farsz:

  • 500 g białej kapusty
  • 3 kwaśne jabłka
  • 2 łyżki masła
  • pół szklanki wody
  • sól i pieprz do smaku
  • Majeranek, liść laurowy
  • Migdał lub figurka na szczęście

Robimy zaczyn drożdżowy – drożdże rozrabiamy w lekko ciepłym mleku, z łyżką mąki i cukrem. Odstawiamy do wyrośnięcia w ciepłym miejscu (na powierzchni powinny być widoczne bąble). W międzyczasie mąkę przesiewamy do miski, dodajemy masło, śmietanę, żółtko, jajko i sól. Zagniatamy delikatnie i dodajemy zaczyn drożdżowy. Całość zagniatamy w elastyczne ciasto, przykrywamy ściereczką i odstawiamy w ciepłym miejscu na kilka godzin, do wyrośnięcia.

Szatkujemy kapustę, płuczemy na sitku pod bieżącą wodą. Rozgrzewamy masło w garnku wraz z kapustą oraz odrobiną wody i liściem laurowy dla smaku. Jabłka starte na dużych oczkach dodajemy również do kapusty, następnie przyprawiamy całość solą, pieprzem, majerankiem, dolewamy pozostałą wodę i dusimy kilka minut. Odstawiamy do wystudzenia. Wyrośnięte ciasto drożdżowe rozwałkowujemy cienko na blacie podsypanym mąką. Wykrawamy dowolny kształt – może być bułeczka, może być pierożek czy rogalik. Nadziewamy farszem, sklejamy i układamy na blasze wyłożonej papierem do pieczenia. Pamiętaj, aby do jednego Szczodraka dodać niespodziankę. Przed pieczeniem szczodraki smarujemy miksturą z jajka i kilku łyżeczek mleka. Piec w temperaturze 190 stopni przez ok. 20 minut – aż będą wyrośnięte i złociste.

Oceń ten artykuł:

1 gwiazdka2 gwiazdki3 gwiazdki4 gwiazdki5 gwiazdek (23 głosów, średnia: 4,78 z 5)
zapisuję głos...
Komentarze
  1. agasam9  6 stycznia 2023 15:42

    pierwsze słyszę, cekawe jak smakuje?

    Odpowiedz
    • Magdalena  18 stycznia 2023 23:05

      Też nigdy nie słyszałam o szczodrakach, fajny zwyczaj 🙂

      Odpowiedz
  2. macierzanka  6 stycznia 2023 17:41

    Ja też nie słyszałam o szczodrakach ,wyglądają apetycznie.

    Odpowiedz

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany