Latające kleszcze z głębi lasu – jak się chronić przed strzyżakiem jelenim?

Wiele z nas nie zdaje sobie sprawy, że oprócz zwykłych kleszczy w lasach możemy spotkać także latające kleszcze – czyli latające strzyżaki jeleni. Podobnie jak kleszcze mogą przenosić boreliozę, która w ostatnich latach stała się dla nas zagrożeniem znacznie bardziej realnym i niebezpiecznym niż kiedykolwiek przedtem. Odnotowuje się coraz więcej przypadków jej zachorowania, co jest wiązane z rosnącą liczebnością kleszczy roznoszących tę chorobę. Nasza wiedza w zakresie profilaktyki rośnie. Dlatego warto poznać także innego insekta roznoszącego tę chorobę podczas leśnych spacerów lub grzybobrania – czyli strzyżaka, którego ukąszenia są równie groźne. Czym są i jak się przed nim chronić? Spieszymy z wyjaśnieniem!

Spis treści:

Podczas spacerów po lesie, biwaków, pikników lub grzybobrania należy być czujnym i zwracać uwagę na czyhające tzw. latające kleszcze. Wszyscy spodziewamy się tam spotkać pająki, komary i kleszcze, ale nie każdy zdaje sobie sprawę, że równie niebezpiecznymi i nieprzyjemnymi w kontakcie insektami są także strzyżaki. Wyjaśniamy, czym są te latające kleszcze, jakie choroby przenoszą i jak się przed nimi chronić, a także wskazujemy skuteczny preparat na strzyżaki i inne leśne insekty!

latające kleszcze

fot. kolaż własny – zdjęcie od lewej Kelsey Thoman – unsplash.com

Latające kleszcze z głębi lasu – jak się chronić przed strzyżakami?

„Latające kleszcze”, czy też inaczej „kleszcze ze skrzydłami” to potoczone określenie strzyżaków jelenich (sarnich). W niektórych rejonach Polski te insekty bywają też nazywane łowikami lub wszami jelenia. Jak łatwo można się domyślić nazwa ta nawiązuje do ich najczęstszych żywicieli, jakimi padają z reguły jelenie, sarny, ale i łosie. Często obserwuje się również strzyżaki na psie. Niestety zwierzęta nie są ich jedynymi ofiarami. Równie chętnie atakują bowiem ludzi i co gorsza, potrafią obsiadać ich… całymi chmarami! 

 

Jak wygląda strzyżak jeleni?

„Kleszcz ze skrzydłami” posiada spłaszczone ciało o długości 5-6 mm, skrzydełka (których jednak nie zachowuje na stałe), łapki zakończone haczykami i kłująco-ssący aparat gębowy. Ma brunatny odcień i bardzo twardy pancerzyk, który trudno rozgnieść.

 

Latające kleszcze – jak przebiega atak?

„Latające kleszcze” czające się w trawach na zaatakowanie żywiciela, podlatują do niego na skrzydełkach, a następnie przyczepiają się do jego skóry za pomocą czepnych łapek i zrzucają skrzydła. Jeśli trafią na sierść leśnego zwierzęcia, zachowują się następnie tak jak zwykłe wszy, a więc piją jego krew, kopulują i rozmnażają się, a w następnym stadium ich larwy spadają na ziemię, gdzie czekają do lata (ewentualnie do wczesnej jesieni), by przepoczwarzyć się w dorosłą formę i zaatakować. Potrafią przebywać na ciele jelenia czy sarny nawet 10 miesięcy! Bez pożywienia potrafią natomiast przetrwać do 50 dni, co czyni je wyjątkowo wytrwałymi pasożytami.

 

Ukąszenie strzyżaka – objawy i wygląd

Człowiek to przypadkowa ofiara strzyżaków. Nie mogą się one na nim rozmnażać, z chęcią jednak zadowolą się ugryzieniem i upiciem jego krwi. Dzięki płaskiemu kształtowi ciała wciskać się dosłownie wszędzie, dlatego nie ochroni nas przed nimi nasze ubranie. Latające kleszcze gryzą, wczepiając się w skórę lub włosy, wchodząc do nosa (np. osoby śpiącej w trawie) czy uszu. Ugryzienia nie czuje się od razu. Zaczyna swędzieć i boleć dopiero następnego dnia. Na skórze występuje wówczas bolesna grudka, która utrzymuje się zwykle od 2 do 3 tygodni, ale zdarza się, że pozostaje na skórze nawet przez kilka miesięcy. Co gorsza, u niektórych ugryzionych może dojść do reakcji alergicznej (natychmiastowej lub wtórnej) i powstania silnie swędzącego rumienia, również utrzymującego się kilka miesięcy.

 

Strzyżak sarni choroby, czyli co nam grozi?

W przeciwieństwie do zwykłych kleszczy strzyżaki pożywiają się na ogół tylko raz w życiu. Przyczepione do jednego żywiciela, pasożytują na nim do końca swojego życia, w związku z czym zagrożenie zarażenia poważną chorobą przez tego owada jest znacznie mniejsze niż w przypadku zwykłego kleszcza. Nie mniej trzeba pamiętać, że w razie śmierci żywiciela, potrafią one opuścić jego ciało i szukać kolejnej ofiary, a wówczas niebezpieczeństwo zachorowania jest już całkiem realne. W tym rzadkim przypadku mogą one przenosić bakterie wywołujące boleriozę oraz anaplazmozę. Latające kleszcze mogą przenosić bakterię Bartonella schoenbuchensis, która u ludzi wywołuje uciążliwe zmiany skórne – często bolesne i piekące.

 

 

Sposób na strzyżaki czyli latające kleszcze

Nawet, jeżeli widmo zarażenia nie jest w tym wypadku szczególnie niepokojące, żadna z nas z pewnością nie chciałaby przeżyć spotkania z opisanym pajęczakiem ani tym bardziej zostać przez niego ukąszona. Najlepszym sposobem na uniknięcie tego przykrego zdarzenia jest odpowiedni ubiór oraz sprawdzony środek na strzyżaki i inne leśne insekty. Ponieważ ze swej natury „latające kleszcze” atakują zwierzęta o ciemnym umaszczeniu, postawmy na jasne ubrania (np. w kolorze bieli, jasnego beżu lub żółci). Nietypowe kolory zniechęcą owada do ataku.

Szukając sprawdzonego i skutecznego środka tak na strzyżaki, jak i na zwykłe kleszcze czy komary, warto wypróbować ten, po który sięgają myśliwi i leśnicy, a więc osoby najbardziej narażone na ich ataki.

Jako najbardziej skuteczny polecają oni spray o nazwie REPEL 55% DEET (inna nazwa to TREK). Wystarczy nanieść odrobinę tego płynu na czoło, szyję i ręce (ewentualnie na nogi lub czapkę), by odstraszyć wszelkie insekty, jakie zechcą się do nas zbliżyć. Z własnego doświadczenia mogę dodać, że skuteczność tego płynu jest w żadnym stopniu nieporównywalna ze sprayami dostępnymi w zwykłych drogeriach.

Przeczytaj także:

Domowe sposoby na komary DIY: świeca Anti-Moskito

Domowe sposoby na komary DIY: świeca Anti-Moskito

Nic tak nie psuje radości z ciepłych wieczorów, jak dokuczające wiosną i latem komary! Jak je odstraszyć bez pomocy środków chemicznych? Mamy na to sposób!
Skuteczny sposób na muszki owocówki – 8 najbardziej skutecznych domowych metod

Skuteczny sposób na muszki owocówki – 8 najbardziej skutecznych domowych metod

Poznaj skuteczne sposoby na muszki owocówki! Jeśli raz osiedlą się w Twoim domu, trudno będzie się ich pozbyć. Istnieje jednak kilka sposobów na walkę z uciążliwymi owadami. Przedstawiamy najskuteczniejsze z nich!

Strzyżak sarni u psa

Jak już wspomniałam, zdarza się, że z braku lepszej ofiary, latające kleszcze atakują naszych pupili. Jeżeli zwierzę jest pod naszą opieką i odpowiednio o nie dbamy, owady te „nie zagrzeją” długo miejsca na ich sierści. Po powrocie z leśnego spaceru warto przejrzeć i przeczesać sierść naszych ulubieńców, a znalezione strzyżaki złapać (np. zaciskając je w kawałku papierowego ręcznika, wrzucić do woreczka i szczelnie go zamknąć.

Oceń ten artykuł:

1 gwiazdka2 gwiazdki3 gwiazdki4 gwiazdki5 gwiazdek (192 głosów, średnia: 4,60 z 5)
zapisuję głos...
Komentarze
  1. Kathe  22 maja 2018 16:55

    Strzyżaki nie przenoszą borieliozy.

    Odpowiedz
  2. Natt.  22 maja 2018 19:20

    Nic mnie tak w lesie nie wkurza jak strzyżaki. Kiedyś przez godzinę mi w uchu siedział :/

    Odpowiedz
  3. karliczka  23 maja 2018 11:58

    strzyżaki, kleszcze to paskudztwo, ale ja nienawidzę komarów, zawsze jak mnie ukąszą top mam bąbel na pół ręki, moje dzieci tak samo… Dla siebie zawsze tam coś wykombinuję w domy, ale dla dzieci, to obowiązkowo muszę mieć plastry Xarasan, bo dzięki nim dzieciaki nie mają takiego wielkiego bąbla, nie boli ich i nie swędzi ten bąbel, a plastry są o tyle fajne,że sa naturalne w 100 procentach 🙂

    Odpowiedz
  4. luna341  26 czerwca 2019 20:04

    Przez te paskudne robale nie chodzę do lasu 🙂

    Odpowiedz
  5. Bruce Wszechwiedzacy  29 września 2019 18:19

    Wesz leśna czyli strzyżyk najgorsza i zarazem najgroźniejsza plaga tych czasów są już miastach to szarancza

    Odpowiedz
  6. Biomedka  15 lipca 2020 12:34

    Pierwsze słyszę o tym gatunku, dzięki za istotne informacje.

    Odpowiedz
  7. Paweł  3 listopada 2020 13:08

    Żadne środki, nawet 50% DEET na nie nie działają. Ugryzienia wcale nie czuć, dopiero na drugj dzień wychodzi duży i swędzący, trudno gojący się (czasem miesiącami) ślad. Środki do smarowania, jak fenistil, przynoszą ulgę tylko na chwilę. Jedyny sposób na ograniczenie ilości pogryzień to śliskie, szczelne i jasne ubranie (no. goretex), owady bardzo mocno wczepiają się np. w tkaninę polarową i wędrują pod ubranie. To nieprawda, że przypadkowo atakują ludzi. Po niedawnej leśneśnej wycieczce oblazło mnie kilkaset sztuk, mam ok. 50 ugryzień, nikomu nie polecam takiego spotkania ze strzyżakami.

    Odpowiedz

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany